Cuba Libre en de stiekeme kreeft

A long long time ago (voor ons gevoel dan!) zaten twee gringo’s in het vliegtuig naar Cuba. Zich erop verheugend cuba libres te drinken in het oude Havana, salsa te dansen in Santiago de Cuba en paard te rijden rond Vinales. Maar vooral ook te genieten van het carribische sfeertje en die vriendelijke lieve Cubanen te leren kennen en een beetje Spaans met ze te wisselen. Dat bleek dus 1 kant van Cuba!! Bij aankomst op het vliegveld was het alles behalve relaxed; we werden verwelkomd door militairen en personeel dat ons streng en autoritair interviewde wat we kwamen doen in Cuba. Mayke werd er zo nerveus van dat ze gelukkig benadrukte dat we eerst nog een paar dagen in de USA waren geweest……niet handig met een embargo dat al 30 jaar duurt! Na overleg met een collega, mochten we dan toch het vliegveld verlaten. For sure, Cuba is nog steeds een socialistisch land waar (naast principes als gelijkheid, loyaliteit en harmonie) vooral ook controle, machtsmisbruik en intimidatie gelden. Wij voelden ons iig ook behoorlijk geintimideerd! Na het nodige ge-psssst, geloer en gedoe ( wat de komende 2 weken dagelijkse kost zou blijken) hadden we eindelijk een taxi naar Havana. Om 4 uur s’nachts kwamen we in het hotel aan en de hele stad leek nog wakker; kletsend en dansend met flessen rum kwamen we groepen jongeren tegen. Blijkt elke nacht vrij druk te zijn op straat, gezellig!

Havana is prachtig!! De tijd staat hier zeker stil. Amerikaanse Chevy’s en Caddillac uit de jaren ’50 rijden door een stad met bijna alleen koloniaalse gebouwen uit de jaren ’20 en ’30. De helft is helaas in zeer slechte staat, maar als je daar doorheen kunt kijken zie je hoe de Spanjaarden en later de Amerikanen hier met geld hebben gesmeten! Wat een luxe en grandeur, hoe prachtig moet het er rond 1900 uit hebben gezien! In de jaren ’50 maakten de rijke Amerikanen hier de dienst uit. Zij bezaten grote lappen grond, woonden in de grootste villa’s en importeerden de mooiste auto’s vanuit de USA. Vooral ook de Amerikaanse maffia heeft hier behoorlijk gefeest, gegokt en zich misdragen. Het blijkt zelfs dat, onder het mom van een must-see Frank Sinatra optreden, de grootste maffia-meeting ooit in Havana was! Niet vreemd dat veel Cubanen denken dat alle westerlingen loaded zijn! Dit wordt nog eens versterkt door de ‘toeristen-pesos’, valuta waar wij als toerist mee betalen en dat 24x zo veel waard is als de locale pesos. Zo komt het dat je een cocktail drinkt op een terasje, waar een Cubaan twee weken voor moet werken. Of dat je voor dezelfde taxirit 24x zoveel betaalt. En uiteraard gaat dit allemaal naar de staat en niet naar de lokale bevolking.

Een gedeelte van de stad is mooi gerenoveerd; Habana Vieja en Habana Centro, maar hier zie je vooral toeristen. Daarbuiten zijn de straten vaak nog half verhard en de huizen vervallen. De mensen zitten tot diep in de nacht op straat, spelen domino, schaak en hangen wat. De staatswinkeltjes zijn vaak maar half gevuld en vaak staat er een behoorlijke rij voor de deur. We worden continu aangesproken door mensen die iets aan je willen slijten: een taxirit, een tour, souvenirs, een kamer, sigaren, rum…….en dit doen ze best op een agressieve manier. Hey pssst, hey sir, amigo, hey lady. We zijn binnen een dag expert in het ‘no gracias’ en het stoicijns doorlopen. Maar we hebben zeker ook leuke ontmoetingen gehad, vooral in de casa particulares ( bij families in huis) waar we verbleven. Waarbij we wel merken dat men niet snel in het openbaar hun politieke mening geeft of zich negatief uitlaat over Cuba, haar leiders en haar inwoners. De sociale controle is er groot.

We hebben van het Caribean festival genoten in Santiago de Cuba met optochten, muziek en heel veel rum. Per auto ( van het merk Geely?????, waar altijd wel een lampje op het dasboard brandt) de zuid-kust ontdekt en heerlijke Cubaanse gerechten geproefd bij ‘onze familie’. Zelfs een keer stiekem kreeft gegeten ( mag de familie eigenlijk niet aanbieden, alleen staatsrestaurants). In het westen hebben we een prachtige paardrij-tocht gemaakt in de omgeving van de tabaksstreek Vinales, sigaren gerookt, aan een afgelegen strandje liggen bakken en het carnaval meegemaakt. Estaban bien, muy bien! Che Chevera is hier nog steeds de held en Fidel Castro staat nog steeds overal op afgebeeld. Maar toch hebben we het idee dat de mensen klaar zijn met het socialistische bewind. Ze willen vooral meer vrijheid, meer commerciele mogelijkheden en kunnen gaan en staan waar ze willen zonder dat een agent hen aanhoudt en alles van ze wil weten. … Cuba libre! Wat er gaat gebeuren na de Castro’s? Niemand weet het precies.

Met een dubbel gevoel hebben we afscheid genomen van Cuba; wat een prachtig land en een fascinerende historie en cultuur, maar wat een beperkend systeem.

We moesten echt even bijkomen en dat hebben we ook gedaan in Cozumel, Mexico. Opeens weer overal westerse shops, volle winkels, Amerikaanse merken en nieuwe auto’s. Onze eerste duikjes gemaakt en de komende weken gepland. We zitten nu in Belize op een heel klein eilandje; Cay Caulker. Het bestaat uit 2 ‘hoofd’ zandwegen, een paar barretjes en rasta-mannen op beachcruisers. Top! Morgen gaan we het rif verkennen en hopelijk overmorgen de befaamde blue hole…..

Later mon!